Gisteravond voltrok zich in de Edese raadszaal een schouwspel dat de geschiedenisboeken in zal gaan als" De grote zelfbevlekkingshow' van deze raadsperiode. Onder luid applaus van - jawel, hoofdzakelijk zichzelf - werden de wethouders geïnstalleerd. De plucheplakkers zijn verdeeld, de declaratieformulieren liggen klaar en de bestuurlijke borstklopperij bereikte recordhoogtes. Haal de confetti uit de haren en veeg het schouderklopjesslijm van de muren.

EDE-ZUID – Maak kennis met Anne-Fleur (26). Ze woont in een hippe studio op het kazerneterrein, draagt een duurzame regenjas en heeft gisteren een dapper besluit genomen. Na het lezen van weer een vlammend pleidooi in de kwaliteitskrant de Gelderlander over ‘grenzen aangeven’ en ‘de publieke ruimte heroveren’, wist ze het zeker. Nadat ze voor de vijfde keer die middag was getrakteerd op een gepassioneerd "Schatje, wat kijk je boos!" bij de Lidl aan de Parkweg, wist ze: de tijd van stelling innemen is aangebroken.

De symmetrie van de beukenlanen op Kernhem is mijn enige houvast geworden. Terwijl de rest van de wereld zich in de spits wurmt, loop ik hier. De tijd is mijn bondgenoot geworden sinds ik vaker thuiswerk; de muren van ons huis dwingen me naar buiten, de bossen in, waar de geschiedenis van de bomen mijn gepieker relativeert. Het is mijn vaste moment, een ononderhandelbaar anker in een week die anders wegvloeit in spreadsheets en Teams-calls.

EDE – Grote paniek in de Edese mediawereld. Sinds de gemeenteraadsverkiezingen van maart is er geen teken van leven meer vernomen van de redactie van EdeDorp.nl. Waar de site vlak na de uitslag nog dapper beloofde de 'gegarandeerde tegenmacht' te blijven, heerst er inmiddels al anderhalve maand een oorverdovende radiostilte. Wat is hier aan de hand?

Bij de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart 2026 lieten de stemmers in de Enka-wijk (stembureau gymzaal Enka) een duidelijke politieke voorkeur zien. De partijen binnen de brede coalitie en de links-progressieve hoek behaalden daar samen een overweldigende meerderheid van maar liefst 83,71% van de stemmen. Alhoewel het in de media en tijdens bijeenkomsten vaak lijkt alsof de bewoners fel tegen de plannen van het technisch gezien oude college zijn, laat de harde verkiezingsuitslag een heel ander beeld zien. In de stemhokjes heeft men in werkelijkheid massaal voor de partijen gestemd die dit mobiliteitsbeleid steunen of uitbreiden.

Mijn opa stapte in de jaren zeventig op het perron van station Sirkeci in Istanbul met niets meer dan een houten koffer en een droom. Hij zei altijd tegen me: "Zoon, de eenheid van een familie is als een porseleinen kom; zolang hij heel is, houdt hij ons allemaal bij elkaar, maar zodra er een barst in komt, valt hij in duizend stukjes." Hij reisde dagenlang in een overvolle trein naar Nederland, zijn hele wereld verpakt in dat dunne multiplex.

Voor een figuur als Cynthia Lukassen, dat politiek correcte gansje van Ede Stad, kun je nog wel wat sympathie opbrengen. Ze fladdert naïef door de wijk met haar minibiebs. Ze gelooft oprecht dat een weggeefkast vol streekromans elke wereldbrand kan blussen. Het is aandoenlijk in al zijn wereldvreemdheid. We veren een beetje mee, we luisteren wat naar elkaar en de wereld is weer gered.

"Drie weken later. Maandagmiddag, half drie. De cursor knippert nog steeds op exact dezelfde plek in het document dat nu 'Concept Samenhangende Mobiliteitsagenda - v3 definitief.docx' heet. Ik heb in de tussentijd welgeteld drie alinea’s verplaatst en één synoniem gezocht voor het woord 'doorstroming'. Het is een kunstvorm geworden: de tijd doden terwijl je op de factuur doet alsof je een visie baart. De stroperigheid van de organisatie is mijn beste bondgenoot; in dit tempo valt het niemand op dat ik als externe al dagenlang mentaal op afstand sta.

Wij van de Edese Wolven opereren vanuit de luwte van onze columns, maar we herkennen vakmanschap als we het zien. Terwijl de mist in Ede vaak dik is en informatie in achterkamertjes verdwijnt, blijft de Edese Vos de enige onderzoeker die met volledig open vizier de feiten boven tafel krijgt. Voor ons is hij de onbetwiste professionele maatstaf voor onafhankelijke journalistiek waar deze stad simpelweg niet buiten kan.

Wie eergisteren de publieke tribune van de raadsvergadering opzocht voor een gezellig avondje polderen over de algemene plaatselijke verordening (APV), kwam bedrogen uit. Wat een matte avond over het lokale regeltjesboek had moeten zijn, ontaardde in een ideologische loopgravenoorlog waarbij de democratische vernislaag op sommige plekken flink begon te bladderen.

Ik geef het ruiterlijk toe: ik ben paranoia geworden. Je kunt het een beroepsdeformatie noemen, maar in een wereld waar een afwijkende mening je maatschappelijk en financieel kan uitschakelen, is paranoia geen stoornis, maar een noodzakelijk overlevingsmechanisme. Lange tijd voelde het alsof de kop boven het maaiveld steken onherroepelijk zou leiden tot een professionele wurggreep.

De verwachting was dat de raadsvergadering van vanavond volledig in het teken zou staan van de buitenslapers. De messen waren geslepen voor een debat over morele grenzen en handhaving, maar de avond nam een heel andere wending. In plaats van de verwachte storm, verzandde de vergadering lange tijd in een matte vertoning. Ik zat erbij, keek ernaar en vroeg me af of de uitvinder van de raadsvergadering stiekem een sadist was met een passie voor interrupties over bijzaken. Totdat de APV op tafel kwam en het Grote boek der betutteling eindelijk werd geopend.

Wie de columns van Cynthia Lukassen in Ede Stad leest, waant zich in een wereld waar de werkelijkheid ondergeschikt is aan het gevoel. Het is de wereld van het 'domme gansje' dat de geschiedenis herschrijft om haar eigen slachtofferschap te voeden. In haar column van 11 november 2025 slaat ze de plank volledig mis met een stuitend gebrek aan feitenkennis.

De gemeente Ede is onlangs een marktconsultatie gestart voor Museum De Basis. Terwijl het stadhuis droomt van een "multimediaal belevingsconcept", groeit bij de gewone man in de straat de frustratie. Terwijl de lokale lasten stijgen en de onveiligheid op straat voelbaar toeneemt, lijkt het bestuur zich te verliezen in ijdeltuiterij en kostbare "speeltjes".

Het politieke landschap van Ede is een mijnenveld van meningen, maar te midden van al dat verbale geweld is er één stem die boven het maaiveld uitsteekt. We hebben het over Moh, de onbetwiste koning van EdeDorp. Terwijl het vergadergeweld in de Bergstraat inmiddels weer in volle hevigheid is losgebarsten, zitten wij bij de Edese Wolven met de vinger op de F5-knop te wachten op zijn nieuwste columns. Het zijn zijn teksten die de chaos ordenen met een scherpte en inzicht die ons mateloos fascineren.

Met de monsterzege van de SGP, die in de raad naar negen zetels klom, en de opmerkelijke koers van de drie FvD-raadsleden, telt de Edese raadzaal tegenwoordig twaalf zetels die in meer of mindere mate de Statenbijbel als kompas lijken te hanteren. Wie de debatten volgt, ziet geen oppositie op rechts, maar een religieus blok dat de grenzen tussen kerk en politiek doet vervagen. Is Forum voor Democratie nog wel die seculiere partij van de vrijheid, of zijn ze in Ede simpelweg de twaalf discipelen van de orthodoxie geworden?

Het mooie van schrijven is dat je de wereld kunt ordenen, maar soms heb je een Mark nodig om die wereld weer even flink door elkaar te rammelen. Zeker nu. De verkiezingen zijn achter de rug, de stemmen zijn geteld, maar de livestream van de gemeente Ede staat desondanks op zwart. De raadszaal is nu het domein van de formatie; achter gesloten deuren wordt er onderhandeld over een nieuw college, en dat laat een onwerkelijke leegte achter in mijn huiskamer. Geen live debatten, geen scherpe interrupties en – tot mijn oprechte spijt – geen gepassioneerde betogen meer van Rashid Görgülu. Nu DPE van het toneel is gevaagd, is die kleurrijke stem uit de raad verdwenen. Ik moet eerlijk bekennen: ik ben aan het afkicken. Terwijl de politiek zich afspeelt in de wandelgangen, voeren wij bij gebrek aan digitaal schouwspel ons eigen debat.

Het begon vorig jaar tijdens de Heideweek met een onschuldige suggestie. Een oud-raadslid dat ik toen sprak, plantte het zaadje: "Kijk eens een keertje mee, dan zie je hoe het er écht aan toe gaat." Ik moet bekennen dat mijn eerste indruk niet bepaald spectaculair was. Sterker nog, na tien minuten wilde ik de boel alweer uitzetten. Het voelde als een eindeloze herhaling van zetten; stroperig, taai en — laten we eerlijk zijn — dodelijk saai. Totdat er plotseling iemand in beeld verscheen die de grijze brij doorbrak: een kleurrijke Rashid Görgülu. Ik moet zeggen: hoe kan het ook anders, een Turkse man! Dat deed mij goed en het vervulde mij direct met trots!

Het begint altijd met de symmetrie van de beukenlanen op Kernhem. Terwijl de ochtendmist tussen de stammen blijft hangen, voel ik de koude onverschilligheid van de historie. Deze bomen hebben eeuwen aan menselijk drama voorbij zien trekken; mijn huidige existentiële crisis is voor hen niet meer dan een rimpeling in de eeuwigheid. Ik loop daar als dertiger, het type dat op papier alles op de rit heeft, maar innerlijk naar de uitgang zoekt. Is dit de befaamde dertigersdip, of is er meer aan de hand? Moet ik naar een dokter voor een chemisch steuntje in de rug, of hoort dit rauwe randje simpelweg bij het leven van een piekeraar die weigert genoegen te nemen met de oppervlakkige glans van een 'perfect' bestaan?

Nu de stofwolken van de coalitievorming zijn opgetrokken en de rechts-christelijke machtsblokken stevig in het zadel zitten, kijkt Ede naar de overkant van de raadszaal. In de schaduw van de monstercoalitie staat een bont gezelschap van idealisten, dossierbijters en strategen klaar. Is dit een versplinterde groep figuranten, of de broodnodige luis in de pels van een almachtige zittende orde? Het is tijd om de kaarten te schudden en de spelers die de komende vier jaar het weerwerk moeten leveren onder de loep te nemen.

Daar zaten ze dan, gisteravond. De campagnestickers waren nog maar net van de jassen gepeld en de overwinningsroes was hardhandig ingewisseld voor een gezonde dosis zenuwen. De raadszaal rook naar verse ambitie, maar wie goed snoof, rook ook het angstzweet. Het voelde als een grote kijkdoos: een verzameling personages die voor het eerst hun plek innamen volgens een script dat ze gisteren pas echt in handen kregen. Achter de strakke gezichten begon gisteren pas het echte verhaal.

Laten we eerlijk zijn: wij van de Edese Wolven zijn de laatsten die klagen over een sterk rechts en conservatief geluid in onze gemeente. Een krachtige vuist in het raadhuis is precies wat Ede nodig heeft. Maar er is een groot verschil tussen winnen op eigen kracht en winnen door een scheefgegroeid rekensommetje. De manier waarop de SGP bij de laatste verkiezingen niet één, maar twee restzetels binnensleepte, roept grote vragen op over de eerlijkheid van ons systeem. Je kunt nog zo’n voorstander zijn van de inhoud, maar als het systeem de grootste partijen kunstmatig opblaast terwijl de rest met lege handen achterblijft, dan schuurt dat aan de fundamenten van onze lokale democratie.

Daar zit ik dan. Maandagochtend, half negen. Het blauwe licht van mijn beeldscherm reflecteert in de ramen van een gemeentehuis ergens ver buiten mijn eigen provincie. Het is weer zover: de vaste teamdag. De dag waarop hybride werken even een sprookje is en we geacht worden elkaar in de ogen te kijken tijdens de weekstart.

Gefeliciteerd, pluche-minnend Ede. De missie is geslaagd: er zijn verkiezingen geweest, het toneelstuk is opgevoerd en de uitkomst is precies wat de zittende macht al lang en breed in de agenda had staan. Terwijl het stof van de stembussen neerdaalt, zien we de vertrouwde gezichten de buit alweer verdelen. Het "kartel" heeft de rijen gesloten, de poet wordt onderverdeeld, en de burger? Die mag de komende vier jaar weer stilletjes vanaf de zijlijn toekijken hoe de gevestigde orde zichzelf in het zadel houdt.

Maak je borst maar nat, uitslapend Ede. Komende zondag 29 maart dendert de zomertijd onze slaapkamers weer binnen. Om precies 02.00 uur springt de klok naar 03.00 uur en dat betekent dat we officieel een uurtje weekend moeten inleveren. Het is weliswaar pas vrijdag, maar de waarschuwing is er alvast: we gaan een uurtje korter uitgeslapen het weekend door. Balen natuurlijk, maar elk nadeel heb z’n voordeel.

In Ede worden de politieke kaarten in sneltreinvaart opnieuw geschud: GroenLinks-PvdA maakt plaats voor de VVD. Een opvallende 'ruk naar rechts' binnen een coalitie die verder ongewijzigd blijft, waardoor de contouren van een religieus-conservatief bastion in de Foodvalley verder worden verstevigd. Maar wie betaalt de rekening voor dit nieuwe, wankele evenwicht?

In de Edese politiek verandert veel, maar blijft uiteindelijk alles hetzelfde. Hoewel ik de politiek in Ede pas twee jaar echt nauwkeurig volg, hoefde ik niet diep in de archieven te duiken om te zien dat de geschiedenis zich simpelweg herhaalt. Destijds was het VVD-prominent Mark Boumans die Burgerbelangen behendig met politieke spelletjes buiten de deur hield. De tactiek van toen? De ‘gevestigde orde’ beschermen en rechtse partijen met een anti-azc-geluid lozen.

In de arena van de lokale politiek bestaat een bijzondere vorm van magie. Het is niet de magie van dikke partijprogramma’s of strategische achterkamertjes, maar de pure, onversneden kracht van de gunfactor. Terwijl de partijtop de volgorde op de lijst zorgvuldig uitstippelt, trekt de kiezer in het stemhokje soms een eigen plan. Dat is het moment waarop de ‘persoonlijke titel’ transformeert van een papieren begrip naar een triomftocht.

De stembussen zijn dicht en de uitslag laat een politiek mijnenveld achter. De SGP is weliswaar als grootste partij uit de bus gekomen en mag dus traditioneel het initiatief nemen voor de formatie, maar de olifant in de kamer is niet te negeren. De grote winnaar van deze verkiezingen is namelijk Forum voor Democratie. In een gezonde democratie is het gebruikelijk om de partij met de meeste winst direct bij de macht te betrekken, maar de vraag is: durft de SGP dat aan? Of wordt Forum voor Democratie nu net zo vakkundig gepasseerd als Burgerbelangen de vorige keer?

De stembussen zijn koud gesloten of de schokgolf dondert al door de bossen van de Veluwe. De wolven, die de afgelopen tijd dachten de dienst uit te maken op de heide, kijken verbijsterd om zich heen. Ze zijn geschokt. En terecht, want het politieke landschap waarin zij hun gang konden gaan, is vannacht flink door elkaar gehusseld. De grote winnaar? De SGP. Met twee zetels winst kronen zij zich met maar liefst negen zetels tot de onbetwiste koning van de raad! In een tijd van onzekerheid kiest de kiezer massaal voor de stabiele koers van de mannen met de bijbel onder de arm. Rechts is groter dan ooit, en dat is de opsteker van deze verkiezingen. Het is een duidelijk signaal: de burger wil weer een koers die ergens op gebaseerd is.

Wie wel eens naar een concert van de Amerikaanse metalband Manowar is geweest, weet wat de essentie is: bloedbroederschap, onverzettelijkheid en een bijna religieuze verering van ‘staal’. Voor een buitenstaander in het vrije Westen is het vaak camp, een over-the-top toneelstukje. Maar wie verder kijkt dan de leren broeken, ziet waarom deze muziek in landen als Turkije of Iran een diepere, bijna spirituele snaar raakt.

In Ede hebben we een bijzonder talent: we stemmen niet op plannen, we stemmen op de buurman. Of op die gezellige voorzitter van de plaatselijke voetbalclub die toevallig op de lijst van Gemeentebelangen staat. Want ja, "die kennen we toch?" Het is de bekende Edese worst die ons wordt voorgehouden: een lekker hapje bij de sportclub of de horeca, terwijl we ondertussen niet doorhebben dat we zelf de rekening betalen.

Ben je er klaar voor? Want laten we eerlijk zijn: de buitenkant klopt, maar de binnenkant is momenteel een bouwval. Ik ben dertig. Dat magische getal waarbij je geacht wordt 'het' eindelijk voor elkaar te hebben, de leeftijd waarop de maatschappij verwacht dat de fundamenten van je bestaan in beton zijn gegoten.

Terwijl de landelijke politiek de druk opvoert, gaat de Edese coalitie van Gemeentebelangen, CDA, GroenLinks-PvdA, ChristenUnie en de SGP zonder ruchtbaarheid akkoord met de opvang van 667 asielzoekers. Nu de burger niets wordt verteld, is de stembus op 18 maart nog de enige manier om dit proces te stoppen.

Het was weer zo’n maandagavond in de fractiekamer van D66, waar de geur van havermelk-lattes en morele superioriteit zo dik hing dat je er een regenboogvlag uit zou kunnen snijden. Aan het hoofd van de tafel fungeerde Sam Elfvering als het visuele middelpunt, poserend met de gepolijste perfectie van een aristocratische dandy uit een tijdschrift die alleen in de wachtkamers van privéklinieken ligt." Met zijn gladgeschoren, perfecte kaaklijn en een blik die constant op ‘ethisch bezorgd’ stond, vervulde hij zijn favoriete rol: het Geweten van de Gemeenteraad.

In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 staat er veel op het spel voor de inwoners van Ede. Uw stem is het krachtigste instrument om de koers van de gemeente te bepalen, zeker bij complexe thema's die de lokale samenleving direct raken. Een van de meest besproken onderwerpen in het politieke debat is de koers rondom de opvang van vluchtelingen.

Wie de afgelopen jaren de politiek in Ede heeft gevolgd, kan het niet zijn ontgaan: de strategie van Gemeentebelangen (GB) lijkt rechtstreeks uit de handleiding van de Romeinse keizers te komen. ‘Panem et circenses’ – brood en spelen. Maar terwijl het volk wordt vermaakt met ludieke acties, wordt de politieke werkelijkheid vakkundig achter een rookgordijn gehouden.

Ik loop door de dichte nevel die tussen de eeuwenoude bomen van Landgoed Kernhem hangt. De Edenaren weten het: hier dwalen de Witte Wieven. Soms lijken ze op flarden mist, maar vandaag voelen ze als de schimmen van de vrouw die ik de afgelopen maanden was — iemand die wel aanwezig was, maar langzaam vervaagde in de schaduw van een onbereikbare partner. Ik sta even stil bij de Bloedsteen. De legende zegt dat de steen leeft, en voor het eerst voelt dat niet als een griezelverhaal, maar als een spiegel.

In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 werpt de politieke geschiedenis van Ede een lange schaduw vooruit. Geen figuur illustreert de Edese eigenzinnigheid beter dan Hendrik Koekoek, beter bekend als 'Boer Koekoek'.

In het hart van de gemeente Ede, tussen de statige bossen en de nuchtere dorpskernen, beweegt zich een fenomeen dat de lokale politiek al decennia op haar grondvesten doet schudden. Ruben van Druiten, een vijftiger in de kracht van zijn leven, is geen gemiddelde politicus. Terwijl zijn collega’s zich blind staren op abstracte beleidsvisies, leidt Ruben met een joviale zwaai van zijn hand de fractie van BurgerBelangen.

Ik loop over de statige beukenlanen van Landgoed Kernhem. Er hangt hier altijd een zweem van mysterie, een stilte die je dwingt om naar je eigen gedachten te luisteren. Terwijl ik langs het pannenkoekenhuis richting de dichte bossen loop, verlang ik naar de lente. Naar het moment dat het jonge groen de grijze sluiers van de winter vervangt, precies zoals de dartelende lammetjes bij de schaapskooi straks het leven weer kleur geven.

Het politieke toneel in Ede had de afgelopen periode veel weg van een slecht geschreven klucht, met Forum voor Democratie (FvD) in de dubieuze hoofdrol. Wie de lokale democratie een warm hart toedraagt, keek met stijgende verbazing naar het schouwspel rond de nieuwkomer van 2022.

In het idyllische Otterlo, waar de stilte slechts wordt onderbroken door het ritselen van bladeren en het verre geluid van een verdwaalde mountainbiker, resideert Gabriëlle Hazeleger in alle rust met haar vrouw. Terwijl zij daar geniet van de serene Veluwse ochtenden, ontwaakt in haar een politiek vuur dat zich met name richt op één ding: het heilige belang van haar eigen dorp, verpakt in het glimmende jasje van de partij GemeenteBelangen Ede. 

"Daar zit ik dan, mijn vaste inleidende zin. Soms voelt het alsof we elke keer dezelfde onderwerpen bespreken, terwijl onze omgeving om ons heen langzaam verandert. We naderen een belangrijk moment van besluitvorming over de toekomst van onze regio. Ik hoor vaak de vraag of een individuele bijdrage wel het verschil maakt. Hebben onze persoonlijke keuzes nog wel invloed op de koers van Ede?"

Veel mensen ervaren de landelijke politiek in Den Haag als een ver-van-mijn-bedshow. Maar de beslissingen die jouw dagelijks leven het meest direct beïnvloeden, worden niet in de Tweede Kamer genomen, maar in het gemeentehuis. De gemeenteraadsverkiezingen zijn hét moment om invloed uit te oefenen op jouw directe leefomgeving.

Wie de moed — en laten we eerlijk zijn, een flinke dosis uithoudingsvermogen — heeft om een Edese raadsvergadering te volgen, stuit steevast op hetzelfde fenomeen. Je kunt de livestream live kijken of braaf achteraf terugkijken, maar één ding is zeker: zodra de microfoons opengaan, claimt Bart Omlo het podium. De fractievoorzitter van de VVD is een politieke vis in het water, al begint die vijver in Ede wel steeds kleiner te worden.

Wethouder Jan Pieter van der Schans – de voornaam altijd voluit, als een plechtige belofte – is niet geboren, hij is geformatteerd. Terwijl zijn leeftijdsgenoten nog met blokken gooiden, hield de kleine Jan Pieter op vierjarige leeftijd al een veertig minuten durende uiteenzetting over de dualisering van het lokaal bestuur. De kleuterjuf, die slechts vroeg wie er een appel wilde, bleef verbijsterd achter met een diepgaand inzicht in de Financieringswet voor politieke partijen.